Prehabilitatie bij een blaasverwijdering of andere urologische ingreep

Inleiding

Prehabilitatie is een programma voor patiënten die een zware behandeling krijgen. Prehabilitatie bestaat uit 2 woorden: pre (vooraf) en rehabilitatie (Engels, rehabilitation: herstellen en sterker worden). Het doel van prehabilitatie is om u zo fit mogelijk te maken voordat u wordt geopereerd.

Waarom is prehabilitatie belangrijk?

Patiënten die fitter en sterker een operatie ingaan, herstellen vaak sneller en beter dan patiënten die minder fit zijn. Daarom kan het helpen om uw conditie en gezondheid vóór de operatie te verbeteren.

U kunt een operatie vergelijken met een sportprestatie, zoals een marathon. Ook daarvoor moet u vooraf trainen om goed voorbereid te zijn. Met prehabilitatie helpen wij u om uw lichaam zo goed mogelijk voor te bereiden op de operatie.

Wat houdt prehabilitatie in?

Een belangrijk onderdeel van prehabilitatie is het bekijken van factoren die invloed kunnen hebben op uw herstel. Hierbij kijken we bijvoorbeeld naar:

• uw conditie en lichamelijke fitheid;
• uw voedingstoestand;
• of u rookt.

Op basis van deze beoordeling wordt bepaald welke ondersteuning u nodig heeft. Prehabilitatie kan bestaan uit verschillende onderdelen die allemaal starten voor de operatie:

• Fysiotherapie: trainen om uw conditie en spierkracht te verbeteren.
• Diëtetiek: advies over voeding om uw lichaam goed voor te bereiden op de operatie.
• Stoppen met roken: begeleiding bij het stoppen met roken.
• Mentale ondersteuning: hulp bij spanning, angst of andere gevoelens rondom de operatie.
• Stomatraining: begeleiding, uitleg en oefenen met het omgaan met een stoma na de operatie (als dat van toepassing is).

Prehabilitatie vindt plaats in de periode vóór uw operatie.

Fysiotherapie

 Het is bekend dat mensen met een betere algehele conditie sneller en beter herstellen na een operatie. Als we denken dat het mogelijk belangrijk is om uw fitheid te verbeteren, wordt u doorverwezen naar de fysiotherapeut voor een aantal lichamelijke testen. Hiermee worden uw conditie en lichamelijke fitheid beoordeeld.

Als uit de testen blijkt dat uw fitheid verminderd is, kunt u deelnemen aan het fysiotherapieprogramma. De trainingen zijn gericht op het verbeteren van uw conditie en spierkracht ter voorbereiding op de operatie.

De trainingen vinden 3 keer per week plaats en duren ongeveer 1 uur. De trainingen worden aangeboden op locatie Venlo. U traint in kleine groepen van maximaal 4 personen, op vaste dagen en tijdstippen.

Als uit de testen bij de fysiotherapeut blijkt dat uw fitheid voldoende is, volgen er geen trainingen bij de fysiotherapeut. Wel is het belangrijk om actief te blijven voor (en na) de operatie.

Voeding

U krijgt ook advies van een diëtist. De diëtist bespreekt samen met u hoe u ervoor kunt zorgen dat uw lichaam voldoende belangrijke voedingsstoffen krijgt voor de operatie en het herstel daarna.

Een goede combinatie van bewegen en gezonde voeding is belangrijk. Deze twee onderdelen versterken elkaar en helpen uw lichaam beter voor te bereiden op de operatie.

Stoppen met roken

Als u rookt, kan stoppen met roken bijdragen aan een beter herstel na de operatie. De begeleiding hierbij wordt verzorgd door SineFuma.

De urologieverpleegkundige bespreekt het stoppen met roken met u en helpt u bij het vinden van passende ondersteuning.

Mentale ondersteuning

De periode voor een operatie kan veel spanning met zich meebrengen. Heeft u behoefte aan extra ondersteuning, dan kunt u dit bespreken met de verpleegkundige. De verpleegkundige kijkt samen met u welke hulp het beste bij u past.

Dit kan bijvoorbeeld ondersteuning zijn van de praktijkondersteuner GGZ (POH-GGZ) van uw huisarts of van een medisch psycholoog. Een medisch psycholoog kan u helpen bij het omgaan met gevoelens zoals angst of somberheid rondom de operatie.

Ook ontspanningsoefeningen kunnen helpen om beter om te gaan met spanning. Heeft u hier behoefte aan? Bespreek dit dan met uw fysiotherapeut.

Stomatraining

Wanneer u een operatie krijgt waarbij mogelijk een stoma wordt aangelegd, krijgt u hierover extra uitleg en begeleiding. U leert wat een stoma inhoudt, hoe u hiermee omgaat en welke praktische handelingen belangrijk zijn. De stomaverpleegkundige begeleidt u hierbij en beantwoordt uw vragen.

Kosten

Prehabilitatie hoort bij de standaardzorg. Dit betekent dat er voor u geen extra kosten zijn. Sommige onderdelen (o.a. diëtetiek en stoppen met roken) worden vergoed door de basisverzekering. Andere onderdelen vallen onder de standaardbehandeling in het ziekenhuis.

Gegevens verzamelen

Om het prehabilitatieprogramma verder te verbeteren, worden anoniem gegevens verzameld voor onderzoek. Bijvoorbeeld de resultaten van de testen bij de fysiotherapeut.

U hoeft hiervoor geen extra onderzoeken of testen te doen. Heeft u vragen hierover of wilt u niet dat uw gegevens anoniem worden gebruikt voor wetenschappelijk onderzoek? Bespreek dit dan met de oncologieverpleegkundige van de poli Urologie.

Wanneer start prehabilitatie?

De periode tussen uw diagnose en de operatie is een belangrijk moment om uw gezondheid te verbeteren. Daarom is het belangrijk om zo snel mogelijk met prehabilitatie te starten.

De oncologieverpleegkundige van de  poli urologie geeft u meer informatie over het prehabilitatietraject, beantwoordt uw vragen en bespreekt met u of u wilt deelnemen aan het programma.