PEG-sonde verzorgingshandleiding

Inleiding

Hier kunt u informatie nalezen over de verzorging van de PEG-sonde. Voor een optimaal functioneren van de PEG-sonde is een goede verzorging erg belangrijk. 

Dagelijkse verzorging gedurende de eerste 10 dagen

Verzorging van de huid

In de eerste 10 dagen na de plaatsing wordt het stomakanaal gevormd dat tussen de buikwand en de maag zit. De PEG-sonde wordt na plaatsing meestal wat strakker bevestigd om een goede aanpassing van de maagwand aan de buikwand te bevorderen. In deze periode is het belangrijk dat de PEG-sonde niet wordt losgemaakt en dat het verband eenmaal per dag wordt verwisselend op een hygiënische manier. U kunt hierbij de volgende stappen volgen:

1. Was uw handen met water en zeep. 
2. Verwijder het verband.
3. Het is belangrijk dat het fixatieplaatje vast blijft zitten en de PEG-sonde niet wordt gedraaid.
4. Kijk of de huid rood of opgezwollen is, of de wond lekt en of u pus ziet. Vertel het aan de behandelend arts als u één van deze dingen ziet. De eerste dagen zal het stomagebied wat wondvocht afscheiden. 
5. Maak de opening schoon met een licht vochtig gaasje met warm water en werk daarbij van binnen naar buiten. Zorg ervoor dat de huid om de wond zo droog mogelijk blijft.
6. Breng een nieuw verband aan. Plaats dit verband over het fixatieplaatje en insteekopening en niet onder het fixatieplaatje. Dit omdat het fixatieplaatje niet losgemaakt mag worden.

Leefregels

• De eerste 3 dagen na de PEG-sonde plaatsing mag u niet douchen.
• De eerste 10 dagen na de PEG-sonde plaatsing mag u niet in bad of zwemmen.
• Spoel de sonde regelmatig door

Dagelijkse verzorging van de PEG-sonde

Nadat het stomakanaal zich in de eerste 10 dagen na de plaatsing van PEG-sonde heeft gevormd blijft een dagelijkse verzorging van de PEG-sonde en het stomagebied belangrijk. U kunt hiervoor de volgende stappen volgen:

1. Handen goed wassen met water en zeep. Daarna goed afdrogen.

5. Maak de huid en beide kanten van de fixatieplaat schoon met milde zeep en warm water. Daarna goed drogen (geen haardroger gebruiken). 

 NB: zolang de stoma nog vocht afscheidt dient u de huid te reinigen met een desinfectans (geen alcohol). Daarna volstaat het met een milde zeepoplossing.

6. De PEG-sonde tussen duim en wijsvinger vastpakken en 2 tot 3 cm naar binnen duwen (dompelen). U mag de PEG-sonde niet draaien! Daarna de PEG-sonde weer in de startpositie terugbrengen.

7. Terugplaatsen van de fixatieplaat in de originele positie (een muntdikte van de huid vandaan). 

De fixatieplaat moet niet te strak op de huid zitten anders kunnen er wondjes ontstaan onder het fixatieplaatje.

Het gebruik van de sonde

Doorspoelen van de sonde

Om te voorkomen dat de PEG-sonde verstopt raakt moet deze voldoende worden doorgespoeld.

• Bij continue voeding moet de sonde iedere 4 uur doorgespoeld worden met 30 ml water.
• Bij portie voeding moet de sonde voor en na het toedienen van de sondevoeding doorgespoeld worden met 30 ml water.
• Bij medicatie giften via de sonde, moet de sonde voor en na het toedienen van de medicatie doorgespoeld worden met 30 ml water. Bij het toedienen van medicatie heeft het de voorkeur om medicijnen in opgeloste vorm toe te dienen. Als de medicatie niet in vloeibare vorm verkrijgbaar is, vraag dan uw apotheek om toedieningsadviezen.
• Indien uw PEG-sonde nog niet gebruikt wordt, dan dient deze één keer per dag doorgespoeld te worden met 30 ml water.

Tips

• Dien nooit andere middelen toe via de PEG-sonde dan sondevoeding, water en vloeibare medicatie. De sonde kan anders verstopt raken.
• Indien u tijdens het toedienen last heeft maagzuur of oprispingen, dan kan dat eventueel worden verholpen door rechtop te gaan zitten of uw hoofd omhoog te houden. Bij nachtvoeding dient uw bovenlichaam hoger te liggen dan de rest van uw lichaam.

De PEG-sonde is verstopt

Als de PEG-sonde toch verstopt raakt, dan kunt u de onderstaande stappen doorlopen totdat de sonde weer ontstopt is:

1. Doorspuiten met een spuit met lucht (10 ml)
2. Inbrengen van lauw warm water, hierbij moet u geen kracht uitoefenen. Laat dit lauwe water een aantal minuten weken en probeer dan de sonde door te spuiten met lucht. Het is soms nodig om deze stappen enkele malen de herhalen. 

Als geen van de stappen hierboven een oplossing biedt, dan kunt u uw behandelende arts raadplegen. 

Bij verstoppen mag de sonde in geen geval met kracht worden vrijgemaakt, bijvoorbeeld met een spuit van 2,5 - 5 ml, met een geleidedraad of een scherp voorwerp.

Veel voorkomende vragen over de PEG-sonde

Mag je in bad of zwemmen met een PEG-sonde?

Ja, na 10 dagen met u in bad of zwemmen met een PEG-sonde. Het is belangrijk dat de PEG-sonde goed is afgesloten en de klem dicht zit. U kunt het stomagebied afdekken met een waterdichte wondfolie. Het is belangrijk om hierna het stomagebied wel goed af te drogen.

Mag je in de sauna?

Met een PEG-sonde mag u in een sauna. Het kan zijn dat het sondemateriaal hierdoor wel erg warm wordt. Dit kan worden voorkomen door de sonde in een washandje te verpakken.

Verzorging van mond en gebit

Wanneer u minder eet of drinkt wordt er minder speeksel aangemaakt, dit kan klachten veroorzaken van een onaangename smaak en een droge/ pijnlijke mond. Maatregelen die kunnen helpen zijn:

• een paar keer per dag tandenpoetsen
• regelmatig spoelen met water
• (suikervrije) kauwgum kauwen is een goede manier om de speelselklieren te activeren als dat kan en mag
• bescherm uw lippen en de huid rondom met lippenbalsem of vette crème